Odwiedzin 34917265
Dziś 3283
Poniedziałek 23 maja 2022

 
 

Dybuk

 
 

Tekst: Paweł Piwnicki

2000.11.06
 



Niniejszy tekst ukazał się na łamach PoloniaInfo przy okazji pokazu filmu "Dybuk" w Dyskusyjnym Klubie Filmowym OPON w listopadzie 2000 r. (red)

Tekst: Paweł Piwnicki (członek DKF OPON)

W przedwojennej Polsce obok filmów kręconych w języku polskim, powstała duża liczba filmów w jidysz, języku używanym przez większą część Żydów zamieszkujących Polskę. Nie licząc powstałych jeszcze pod zaborami niemych filmów o tematyce żydowskiej, powstało w Polsce do wybuchu wojny około 80 filmów żydowskich. Wiele z nich tworzyli reżyserzy pracujący również w języku polskim, a grali w nich nie tylko najwybitniejsi aktorzy polskich teatrów żydowskich, ale często też artyści z Hollywood. Z wielu filmów niestety nie zachowała się do dzisiaj ani jedna kopia.

Jednym z głównych motywów kinematografii żydowskiej w Polsce, było życie w małych żydowskich miasteczkach. Akcja rozgrywa się często w środowisku chasydów, szczególnie pobożnych Żydów, przykładających wielką wagę do bezpośredniego kontaktu z Bogiem, środowisku, w którym żywe były różne tradycje wierzeń ludowych. W takim właśnie środowisku dzieje się akcja nakręconego w roku 1937 przez Michała Waszyńskiego filmu "Dybuk". Film ten powstał na podstawie sztuki Szymona An-skiego (właśc. Salomon Ropoport), wybitnego znawcy i badacza folkloru żydowskiego, pt. "Dybuk - Misterium z pogranicza dwóch światów".

Podstawą filmu i sztuki jest opowieść miłosna: chłopak, który przez całą młodość doskonalił się, aby być godny dziewczyny, która była mu obiecana jeszcze przed narodzeniem, umiera, gdy dowiaduje się, że jej ojciec postanowił oddać córkę innemu. Jego dusza po śmierci nie zaznaje spokoju, lecz staje się tytułowym dybukiem, samotną, nieszczęśliwą duszą poszukującą człowieka, w którego ciele mogłaby zamieszkać. Zaczerpnięty ze starych tradycji mistyki żydowskiej motyw dybuka, występował często w żydowskich wierzeniach ludowych, tłumacząc zjawisko opętania.

Film "Dybuk" doskonale ukazuje atmosferę świata chasydów, w którym to co święte i tajemnicze jest zawsze bardzo bliskie życia codziennego. Widz może zapoznać się z wielkim bogactwem tradycji i wierzeń ludowych, przy czym historyczną poprawność gwarantuje fakt, że konsultantem naukowym był Majer Balaban, najwybitniejszy badacz historii Żydów polskich. Reżyser Michał Waszyński zasłynął również z adaptacji filmowych literatury polskiej, w tym powstałych równocześnie z "Dybukiem" filmów "Znachor" i "Doktor Wilczur", według Dołęgi-Mostowicza. Wśród twórców filmu wymienić należy też Henocha Kona, autora nastrojowej muzyki.

"Dybuk" jest nie tylko najwybitniejszym dziełem kinematografii w języku jidysz, lecz w ogóle jednym z najlepszych filmów nakręconych w Europie przed drugą wojną światową.
 

Paweł Piwnicki
PoloniaInfo (2000.11.06)


 






Sprzątanie (Stockholm)
Szukam 2 pracowników do kostki brukowej (Norsborg )
Praca dla Kafelkarza Göteborg (Goteborg)
Brukarz!! Praca od zaraz! (Skåna)
Montowanie markiz, zaluzji itp (Huddinge)
Firma sprzatajaca (Stockholms län )
2 osoby do sprzątania na Gotland (Gotland)
Handyman wanted in Gothenburg (Göteborg)
Więcej





Kastellholmen.
Agnes na szwedzkiej ziemi
Nowy Staw – podróż w przeszłość.
Agnes na szwedzkiej ziemi
4 najpiękniejsze miejsca z kwitnącymi wiśniami w Sztokholmie.
Agnes na szwedzkiej ziemi
'Białe zęby' Zadie Smith - recenzja
Polska Mama Za Granicą
O Szwecji z Waszej perspektywy: Śladami Astrid
Szwecjoblog - blog o Szwecji
Nauczanie języka ojczystego w Szwecji - historia przedmiotu, dane, nauczyciele
Polska Mama Za Granicą
Herman Lindqvist "Przez Bałtyk"
Szwecjoblog - blog o Szwecji


Odwiedza nas 54 gości
oraz 0 użytkowników.


2022-02-05 Polski Stand-up w Sztokholmie: Bartosz Zalewski & Arkadiusz Jaksa https://t.co/GPhwkkIKLz
Wszystkie szczepionki przeciwko Covid-19 są bezpieczne i dokładnie przetestowane https://t.co/E5sUOUcFxS
Wszyscy, którzy ukończyli 18 lat, otrzymają propozycję szczepionki przeciwko COVID-19. https://t.co/wfDf3ZvTwb
2020-02-16 All Inclusive - przedstawienie teatralne https://t.co/ab0UqTsjrU
2020-02-16 All Inclusive - przedstawienie teatralne https://t.co/aqbzjleF5Z
Wiecej
Nie ma kozaka nad Polaka- niesamowite
Szwedzki „wstyd przed lataniem” napędza renesans podróży koleją
Katarzyna Tubylewicz: W Sztokholmie to, gdzie mieszkasz, zaskakująco dużo mówi o tym, kim jesteś
Migracja przemebluje Szwecję. Rosną notowania skrajnej prawicy
Szwedka, która wybrała Szczecin - Zaczęłam odczuwać, że to już nie jest mój kraj
Emigracja dała mi siłę i niezależność myślenia










© Copyright 2000-2022 PoloniaInfoNa górę strony