Przyznano nagrody Poloniki 2010

Po raz dziesiąty, kapituła nagród Polonii Szwedzkiej – POLONIKI 2010, przyznawanych przez Nową Gazetę Polską, postanowiła uhonorować nimi Polaków mieszkających w Szwecji, których działalność i osiągnięcia służą budowaniu pozytywnego wizerunku Polonii mieszkającej w Szwecji, a także Szwedów, którzy przyczyniają się do budowania relacji szwedzko-polskich.

Nagrodę Polaka/Polki Roku 2010 postanowiono przyznać prof. Ewie Teodorowicz-Hellman

W swojej pracy zawodowej Ewa Teodorowicz-Hellman przede wszystkim zajmuje się historią literatury i języka polskiego, ale jej wielką pasją są badania poloniców w zbiorach szwedzkich. Jej zaangażowanie w projekty badawcze jest inspiracją zarówno dla szwedzkich jak i polskich naukowców, co zaowocowało w ostatnich latach kilkoma niezwykle cennymi publikacjami poświęconymi wspólnej polsko-szwedzkiej historii. Dzięki jej działalności polonika w Szwecji zyskały wyższy status i stały się przedmiotem szerokich badań polonistycznych w Polsce. Wiele z nich, po uprzedniej konserwacji, wprowadzonych zostało do szwedzkiej bazy bibliotecznej, gdzie udostępniane są szerokiej publiczności i naukowcom.

Tegoroczną Nagrodę Artystyczną przyznano pisarce i publicystce Teresie Järnström-Kurowskiej i filmowcowi Ryszardowi Solarzowi.

Literatura jest dla niej spełnianiem pragnień: bo świat wspomnień i przeżyć jest tak intensywny, że musi znaleźć ujście. Teresa Järnström-Kurowska pisze często o kruchości życia, o zawieszeniu między dwoma nieskończonościami. Jej książki pełne są tęsknoty za tym co było, ale autorka potrafi się także cieszyć tym co ma. Jest przede wszystkim poszukiwaczem, który krytycznie, ale i emocjonalnie, opisuje otaczającą nas rzeczywistość. Dowodzą tego dwie jej ostatnie książki, które ukazały się w zeszłym roku: niezwykle osobista „Retrospekcja” i pasjonująca opowieść o mało znanej Szwecji: „Moje podróże po Skanii”.

Filmowcy polskiego pochodzenia od lat odnoszą sukcesy w Szwecji. Należy do nich Ryszard Solarz, który był jednym ze współautorów głośnego filmu dokumentalnego „Necrobusiness”, który obnażył ponurą historię handlu zwłokami w Łodzi. Film nagrodzony został w zeszłym roku główną nagrodą na prestiżowym festiwalu filmów dokumentalnych TEMPO w Sztokholmie. Jako dokumentalista Solarz pracuje już do lat 80-tych i jest autorem kilkunastu niezwykłych i zawsze przyjmowanych przychylnie przez krytykę filmów. Ostatni „Bombay x-ray” zdobył ponownie nagrodę na festiwalu TEMPO.

W tym roku Kapituła postanowiła przyznać dwie Nagrody Przyjaciół, dla dziennikarza i pisarza Petera Johnssona i kustosza na zamku w Skokloster, Elisabeth Westin Berg.

Peter Johnssonjest szwedzkim historykiem, pisarzem, dziennikarzem Göteborgs Posten oraz korespondentem zagranicznym szwedzko-fińskiej telewizji i radia Yleradio. Od blisko 30 lat mieszka w Warszawie. Uważany jest za jednego z czołowych szwedzkich znawców historii Polski. W 2009 roku ukazała się jego książka „Polen i Historia” - jedna z najważniejszych i najobszerniejszych książek po szwedzku poświęconych historii Polski. Zasługą Johnssona jest także przybliżenie szwedzkiemu czytelnikowi tematyki zbrodni katyńskiej – jego najnowsza książka „Stalins mord i Katyn och dess historiska efterspel 1940–2010” to pierwsze opracowanie na ten temat autorstwa szwedzkiego historyka. W latach 70. i 80. był czynnie zaangażowany w pomoc opozycji demokratycznej w Polsce.

Badania poloników w Szwecji nie byłyby możliwie bez zaangażowania szwedzkich naukowców i badaczy. Elisabeth Westin Berg pracując jako kustosz na zamku Skokloster, przyczyniła się doodkrycia i skatalogowania często nieznanych bądź nieopisanych poloników jakie znajdują się w zbiorach biblioteki zamkowej. I czyni to z nie mniejszą pasją niż polscy naukowcy. Bez jej pomocy i wsparcia wiele prac w tym zakresie nie można by było przeprowadzić.

Kapituła Nagrody: Tadeusz Nowakowski – redaktor Nowej Gazety Polskiej, redaktor Ludomir Garczyński-Gąssowski – szef Archiwum Emigracji Polskiej w Szwecji, Michał Moszkowicz – pisarz, laureat Nagrody Artystycznej POLONIKI 2003 i Dana Rechowicz – poetka, redaktor w wydawnictwie Nordstedt, laureatka Nagrody Artystycznej POLONIKI 2005.

Rozdanie nagród odbędzie się w piątek 4 czerwca 2010 roku w Sztokholmie.

Nowa Gazeta Polska, Box 129, 146 22 Tullinge Telefon: 08-7785309, 073-9853615 E-post: polonica@polonica.se